Page 264
ਅਸਟਪਦੀ ॥
अष्टपदी।
ਜਹ ਮਾਤ ਪਿਤਾ ਸੁਤ ਮੀਤ ਨ ਭਾਈ ॥
जहाँ आमा, बुबा, छोरा, मित्र र भाइ, कोही पनि (सहयोगी) छैनन्,
ਮਨ ਊਹਾ ਨਾਮੁ ਤੇਰੈ ਸੰਗਿ ਸਹਾਈ ॥
त्यहाँ छ मेरो मन! ईश्वरको नामले तिमीलाई मदत गर्नेछ।
ਜਹ ਮਹਾ ਭਇਆਨ ਦੂਤ ਜਮ ਦਲੈ ॥
जहाँ महा भयानक यमदूतले तिमीलाई कुल्चिनेछ,
ਤਹ ਕੇਵਲ ਨਾਮੁ ਸੰਗਿ ਤੇਰੈ ਚਲੈ ॥
त्यहाँ केवल प्रभुको नाम मात्र साथमा जानेछ।
ਜਹ ਮੁਸਕਲ ਹੋਵੈ ਅਤਿ ਭਾਰੀ ॥
जहाँ धेरै मुश्किल हुनेछ,
ਹਰਿ ਕੋ ਨਾਮੁ ਖਿਨ ਮਾਹਿ ਉਧਾਰੀ ॥
परमेश्वरको नाउँले तपाईंलाई क्षणभरमै रक्षा गर्नेछ।
ਅਨਿਕ ਪੁਨਹਚਰਨ ਕਰਤ ਨਹੀ ਤਰੈ ॥
धेरै धार्मिक कर्महरू गरेर पनि मानिस पापहरूबाट मुक्त हुँदैन,
ਹਰਿ ਕੋ ਨਾਮੁ ਕੋਟਿ ਪਾਪ ਪਰਹਰੈ ॥
तर ईश्वरको नामले कडोरौं पापहरू नाश गरिदिन्छ।
ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਮੁ ਜਪਹੁ ਮਨ ਮੇਰੇ ॥
ए मेरो मन! गुरुको निजिकमा रहेर प्रभुको नाम जप गर।
ਨਾਨਕ ਪਾਵਹੁ ਸੂਖ ਘਨੇਰੇ ॥੧॥
हे नानक! यसरी तिमीलाई धेरै सुख प्राप्त हुनेछ।।१।।
ਸਗਲ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਕੋ ਰਾਜਾ ਦੁਖੀਆ ॥
सारा संसारका राजा (बनेपछि पनि मनुष्य) दु:खी हुन्छन्।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਹੋਇ ਸੁਖੀਆ ॥
तर परमेश्वरको नाम स्मरण गर्नाले सुखी हुन्छ ।
ਲਾਖ ਕਰੋਰੀ ਬੰਧੁ ਨ ਪਰੈ ॥
मानिस लाखौं र लाखौं बन्धनमा फसेको भए तापनि, (तर)
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਨਿਸਤਰੈ ॥
प्रभुको नाम जप गर्नाले ऊ मुक्त हुनेछ।
ਅਨਿਕ ਮਾਇਆ ਰੰਗ ਤਿਖ ਨ ਬੁਝਾਵੈ ॥
धन-दोलतको आत्याधिक खुशीहरूले मानिसको तृष्णालाई मेटाउन सक्दैन।(तर)
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਆਘਾਵੈ ॥
ईश्वरको नाम स्मरण गर्नाले ऊ तृप्त हुनेछ।
ਜਿਹ ਮਾਰਗਿ ਇਹੁ ਜਾਤ ਇਕੇਲਾ ॥
जुन (यम) मार्गमा प्राणी एक्लै जान्छ,
ਤਹ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਸੰਗਿ ਹੋਤ ਸੁਹੇਲਾ ॥
त्यहाँ ईश्वरको नाम सुखदायक हुँदछ।
ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਮਨ ਸਦਾ ਧਿਆਈਐ ॥
ए मेरो मन! यस्तो नाम संधै स्मरण गर,
ਨਾਨਕ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਰਮ ਗਤਿ ਪਾਈਐ ॥੨॥
हे नानक! गुरुको शरणमा नाम-स्मरण गर्नाले परमगति प्राप्त हुँदछ।।२।।
ਛੂਟਤ ਨਹੀ ਕੋਟਿ ਲਖ ਬਾਹੀ ॥
जहाँ लाखौं-कडोरौं हातहरू भएर पनि मानिसको मुक्ति हुन सक्दैन,
ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਤਹ ਪਾਰਿ ਪਰਾਹੀ ॥
त्यहाँ नामस्मरण गर्नाले मानिसको उद्धार हुँदछ।
ਅਨਿਕ ਬਿਘਨ ਜਹ ਆਇ ਸੰਘਾਰੈ ॥
जहाँ अनेक विध्न(विपत्तिहरू) आएर मानिसलाई नष्ट गरिदिन्छ,
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਤਤਕਾਲ ਉਧਾਰੈ ॥
त्यहाँ प्रभुका नामले तत्काल उसको रक्षा गर्दछ।
ਅਨਿਕ ਜੋਨਿ ਜਨਮੈ ਮਰਿ ਜਾਮ ॥
जुन व्यक्ति अनेक योनिहरूमा जन्मिन्दै मर्दै गर्दछ,
ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਪਾਵੈ ਬਿਸ੍ਰਾਮ ॥
त्यहाँ प्रभुको नामको जप गर्नाले सुख प्राप्त गर्दछ।
ਹਉ ਮੈਲਾ ਮਲੁ ਕਬਹੁ ਨ ਧੋਵੈ ॥
अहंकारले मैला भएको प्राणीले कहिले पनि यो मैला धुन सक्दैन,
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਕੋਟਿ ਪਾਪ ਖੋਵੈ ॥
(तर) ईश्वरको नामले कडोरौं पापहरूको नाश गर्दछ।
ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਜਪਹੁ ਮਨ ਰੰਗਿ ॥
ए मेरो मन! ईश्वरको यस्तो नामलाई प्रेमपूर्वक स्मरण गर।
ਨਾਨਕ ਪਾਈਐ ਸਾਧ ਕੈ ਸੰਗਿ ॥੩॥
हे नानक! ईश्वरको नाम सन्तहरूको सङ्गतिमा नै प्राप्त हुँदछ।।३।।
ਜਿਹ ਮਾਰਗ ਕੇ ਗਨੇ ਜਾਹਿ ਨ ਕੋਸਾ ॥
जुन(जीवन रूपी) मार्गलाई कोस इत्यादिले गन्न सकिन्न,
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਊਹਾ ਸੰਗਿ ਤੋਸਾ ॥
त्यहाँ लिम्रो साथमा ईश्वरका नाम धनरासी हुनेछ।
ਜਿਹ ਪੈਡੈ ਮਹਾ ਅੰਧ ਗੁਬਾਰਾ ॥
जुन मार्गमा घोर अन्धकार छ,
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਸੰਗਿ ਉਜੀਆਰਾ ॥
त्यहाँ ईश्वरको नामरूपी प्रकास तिम्रो साथमा हुनेछ।
ਜਹਾ ਪੰਥਿ ਤੇਰਾ ਕੋ ਨ ਸਿਞਾਨੂ ॥
जुन मार्गमा तिम्रो कोही पनि चिनाजाना हुँदैन।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਤਹ ਨਾਲਿ ਪਛਾਨੂ ॥
त्यहाँ ईश्वरको नाम तिमीसँग जाने साथी(चिनाजाना) हुनेछ।
ਜਹ ਮਹਾ ਭਇਆਨ ਤਪਤਿ ਬਹੁ ਘਾਮ ॥
जहाँ अत्यधिक गर्मी र धेरै सूर्यको प्रकाश हुन्छ,
ਤਹ ਹਰਿ ਕੇ ਨਾਮ ਕੀ ਤੁਮ ਊਪਰਿ ਛਾਮ ॥
त्यहाँ तिमीसाथि ईश्वरको नामको छाँया हुनेछ।
ਜਹਾ ਤ੍ਰਿਖਾ ਮਨ ਤੁਝੁ ਆਕਰਖੈ ॥
हे प्राणी! जहाँ(मायाको) तृष्णाले तिमीलाई खिँच्दछ,
ਤਹ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਹਰਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਬਰਖੈ ॥੪॥
त्यहाँ हे नानक! हरि-परमेश्वरको नामको अमृतको वर्षा हुन्छ।।४।।
ਭਗਤ ਜਨਾ ਕੀ ਬਰਤਨਿ ਨਾਮੁ ॥
ईश्वरका नाम भक्तजनका लागि व्यावहारिक सामग्री हो।
ਸੰਤ ਜਨਾ ਕੈ ਮਨਿ ਬਿਸ੍ਰਾਮੁ ॥
ईश्वरको नामले सन्तहरूको मनलाई सुख र विश्राम दिन्छ।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਦਾਸ ਕੀ ਓਟ ॥
ईश्वरको नाम उहाँका सेवकको सहारा हो।
ਹਰਿ ਕੈ ਨਾਮਿ ਉਧਰੇ ਜਨ ਕੋਟਿ ॥
ईश्वरको नामद्वारा करोडौँ प्राणीहरुको कल्याण भएको छ।
ਹਰਿ ਜਸੁ ਕਰਤ ਸੰਤ ਦਿਨੁ ਰਾਤਿ ॥
सन्तजन दिन-रात हरिको स्तुति गरिरहन्छन्।
ਹਰਿ ਹਰਿ ਅਉਖਧੁ ਸਾਧ ਕਮਾਤਿ ॥
सन्तले हरि-परमेश्वरको नामलाई आफ्नो औषधिको रूपमा प्रयोग गर्दछन्।
ਹਰਿ ਜਨ ਕੈ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ॥
ईश्वरको नाम ईश्वरको सेवकको भण्डार हो।
ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਿ ਜਨ ਕੀਨੋ ਦਾਨ ॥
पारब्रह्मले उसलाई यो दान दिएका हुन्।
ਮਨ ਤਨ ਰੰਗਿ ਰਤੇ ਰੰਗ ਏਕੈ ॥
जो मन र तनले एक ईश्वरको प्रेममा रङ्गिएका छन्।
ਨਾਨਕ ਜਨ ਕੈ ਬਿਰਤਿ ਬਿਬੇਕੈ ॥੫॥
हे नानक! ती दासहरूको मनोवृत्ति ज्ञानी भएको छ।।५।।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਨ ਕਉ ਮੁਕਤਿ ਜੁਗਤਿ ॥
भगवान्को नाम नै भक्तका लागि मुक्तिको साधन हो।
ਹਰਿ ਕੈ ਨਾਮਿ ਜਨ ਕਉ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਭੁਗਤਿ ॥
भगवान्का भक्त उनको नाम-भोजनले तृप्त हुँदछन्।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਨ ਕਾ ਰੂਪ ਰੰਗੁ ॥
भगवान्को नाम नै उनका भक्तको सुन्दरता र हर्ष हो।
ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਕਬ ਪਰੈ ਨ ਭੰਗੁ ॥
भगवान्को नामको जप गर्नाले मनुष्यलाई कहिल्यै बाधा आउँदैन ।
ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਨ ਕੀ ਵਡਿਆਈ ॥
भगवान्को नाम उनको भक्तको इज्जत हो।
ਹਰਿ ਕੈ ਨਾਮਿ ਜਨ ਸੋਭਾ ਪਾਈ ॥
भगवान्को नामद्वारा उनको भक्तलाई संसारमा सौन्दर्य प्राप्त हुन्छ।